Borçlunun ödeme emrine itirazıyla duran bir ilamsız icra takibinin yeniden canlandırılmasının en yaygın yolu itirazın iptali davasıdır. Dava, alacaklının alacağının varlığını genel mahkeme önünde ispat ettiği ve borçlunun itirazının iptalini talep ettiği bir alacak davasıdır.
Şartları ve süresi
Dava, itirazın alacaklıya tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılmalıdır; bu süre hak düşürücüdür. Görevli mahkeme alacağın niteliğine göre asliye hukuk, asliye ticaret, tüketici veya iş mahkemesi olabilir. Ticari nitelikteki alacaklarda ve işçi alacaklarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur.
İtirazın kaldırılması ile farkı
Alacaklının elinde imzası borçlu tarafından ikrar edilmiş senet, noter senedi, resmi dairelerce verilmiş belge veya kredi sözleşmesi gibi İcra ve İflas Kanunu’nda sayılan belgelerden biri varsa, altı ay içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılması istenebilir. Bu yol daha hızlıdır, ancak dar bir inceleme yapılır ve verilen karar maddi anlamda kesin hüküm oluşturmaz. İtirazın iptali davası ise tam bir yargılamadır ve sonunda verilen karar alacak hakkında kesin hüküm teşkil eder.
İcra inkar tazminatı
Mahkeme borçlunun itirazının haksız olduğuna karar verirse, alacaklının talebi halinde alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmeder. Tazminat için alacağın likit, yani miktarının belirli veya belirlenebilir olması gerekir. Borçlunun borcu bilmediğini iddia etmesi, alacağın kısmen ödenmiş olması gibi savunmalar tazminatı ortadan kaldırmaz.
Kurumsal alacaklılar için pratik notlar
- Dava dilekçesine takip dosyasının onaylı örneği, dayanak fatura ve cari hesap ekstresi, varsa teslim belgeleri eklenmelidir.
- Faiz talebi ve faiz başlangıç tarihi açıkça yazılmalı, ticari işlerde avans faizi istenmelidir.
- Dava kazanıldığında takip, kararın kesinleşmesi beklenmeden devam eder ve haciz aşamasına geçilir.
- Bir yıllık sürenin takibi için itiraz tebliğ tarihinin dosyaya kaydedilmesi zorunludur.